11 września 2026 r. w Dzienniku Ustaw opublikowano rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki dotyczące zaniechania poboru podatku dochodowego od określonych dochodów i przychodów związanych z organizacją w Polsce turnieju finałowego Mistrzostw Świata FIFA U-20 Kobiet 2026.
Rozwiązanie może na pierwszy rzut oka wyglądać jak wyjątkowa preferencja stworzona specjalnie na potrzeby jednego turnieju. W rzeczywistości wpisuje się jednak w znacznie dłuższą praktykę legislacyjną. Polska już wcześniej wprowadzała szczególne rozwiązania podatkowe w związku z organizacją dużych międzynarodowych imprez piłkarskich – przede wszystkim UEFA EURO 2012, ale także finałów europejskich rozgrywek klubowych.
Podstawą jest rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z 7 września 2026 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od dochodów (przychodów) uzyskanych przez niektórych podatników w związku z organizacją turnieju finałowego Mistrzostw Świata FIFA U-20 Kobiet w 2026 r. – Dz.U. z 2026 r. poz. 1199.
Rozporządzenie zostało ogłoszone 11 września i weszło w życie 12 września 2026 r. Jego podstawę stanowi art. 22 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, który pozwala ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w przypadkach uzasadnionych interesem publicznym lub ważnym interesem podatników, zaniechać w drodze rozporządzenia poboru podatków.
Zaniechanie obejmuje zarówno podatek dochodowy od osób prawnych (CIT), jak i podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT).
Krąg podmiotów objętych regulacją jest szeroki. Obejmuje m.in. FIFA, zagraniczne podmioty zależne od FIFA, konfederacje FIFA, związki członkowskie FIFA uczestniczące w turnieju, kontrahentów FIFA – w tym głównych nadawców – kontrahentów konfederacji oraz inne podmioty odpowiedzialne za przygotowanie, organizację lub zakończenie turnieju i wydarzeń z nim związanych.
Preferencja obejmuje także określone osoby fizyczne niemające miejsca zamieszkania w Polsce, które przebywają w kraju nie dłużej niż sześć miesięcy w roku podatkowym w celu wykonywania pracy, świadczenia usług lub podejmowania innych działań związanych z turniejem.
Zaniechanie dotyczy dochodów i przychodów uzyskanych od 1 stycznia do 31 grudnia 2026 r.
Najbardziej znanym polskim przykładem tworzenia specjalnego otoczenia prawnego dla wielkiej imprezy sportowej pozostaje UEFA EURO 2012.
Dla potrzeb organizacji mistrzostw stworzono cały pakiet szczególnych regulacji. Jego podstawę stanowiła ustawa z 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012, czyli tzw. specustawa EURO 2012. Ustawa była następnie wielokrotnie zmieniana, m.in. w 2012 r.
Trzeba jednak rozróżnić dwa zagadnienia. Specustawa służyła przede wszystkim stworzeniu szczególnych zasad przygotowania inwestycji, infrastruktury oraz organizacyjnego zaplecza turnieju. Preferencje w podatkach dochodowych były natomiast realizowane również przy wykorzystaniu instrumentu zaniechania poboru podatku przez Ministra Finansów.
W praktyce zaniechano m.in. poboru podatku dochodowego od dochodów uzyskiwanych przez UEFA oraz określone podmioty z nią związane w związku z organizacją turnieju. Preferencjami objęto również określone osoby fizyczne nieposiadające wcześniej miejsca zamieszkania w Polsce, przyjeżdżające do kraju w celu wykonywania czynności związanych z EURO 2012.
W przypadku UEFA i niektórych podmiotów związanych z federacją rozwiązania obejmowały dochody osiągane już od 2010 r., a więc na długo przed pierwszym meczem mistrzostw. Wynikało to z oczywistego faktu, że organizacja imprezy tej skali rozpoczyna się kilka lat przed samym turniejem.
Co szczególnie interesujące, rozwiązania te były powiązane z gwarancjami składanymi UEFA przez państwo ubiegające się o prawo organizacji mistrzostw. Kwestie podatkowe stanowiły więc jeden z elementów negocjacji dotyczących przyznania Polsce i Ukrainie prawa organizacji EURO 2012. Z dokumentów Ministerstwa Finansów wynika, że UEFA oczekiwała konkretnych gwarancji dotyczących ulg i zwolnień podatkowych, choć polskie władze nie zaakceptowały wszystkich żądań federacji w pierwotnie oczekiwanym zakresie.
EURO 2012 nie było przypadkiem odosobnionym.
Kiedy Warszawa organizowała finał Ligi Europy UEFA w 2015 r., ponownie zastosowano zaniechanie poboru podatku dochodowego od określonych dochodów związanych z organizacją imprezy.
Co istotne, dokumentacja legislacyjna Ministerstwa Finansów wskazywała wprost, że wydanie rozporządzenia stanowiło realizację „Gwarancji – Podatki” udzielonej UEFA przez Ministra Finansów w imieniu Rządu Rzeczypospolitej Polskiej.
Pokazuje to, że preferencje podatkowe nie są jedynie dodatkowym „bonusem” przyznawanym federacji po wyborze gospodarza. Mogą być elementem warunków, na których międzynarodowa organizacja sportowa w ogóle powierza danemu państwu lub miastu organizację wydarzenia.
Mechanizm zastosowano ponownie przy organizacji finału Ligi Europy UEFA w Gdańsku.
Rozporządzeniem Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z 14 lipca 2021 r. zarządzono zaniechanie poboru PIT i CIT od określonych dochodów i przychodów uzyskiwanych przez UEFA, podmioty zależne, kluby, związki sportowe i inne podmioty zaangażowane w organizację finału.
Preferencja obejmowała również określone osoby fizyczne wykonujące czynności związane z organizacją meczu.
Mamy zatem do czynienia nie z jednorazowym rozwiązaniem, lecz z powtarzalnym instrumentem wykorzystywanym przez państwo przy organizacji międzynarodowych wydarzeń piłkarskich.
Z perspektywy klasycznej zasady powszechności opodatkowania sytuacja może budzić pytania. Dlaczego międzynarodowa federacja sportowa, jej kontrahenci czy osoby uczestniczące w organizacji turnieju mają korzystać z preferencji, których nie otrzymują inni podatnicy?
Odpowiedź wiąże się ze specyfiką rynku wielkich imprez sportowych.
Państwa i miasta konkurują o prawo organizacji mistrzostw świata, mistrzostw Europy czy finałów największych rozgrywek klubowych. Międzynarodowe federacje określają przy tym szczegółowe warunki organizacji wydarzenia – dotyczące stadionów, bezpieczeństwa, transportu, praw marketingowych, własności intelektualnej, wiz i zasad wjazdu, a także podatków.
Z punktu widzenia federacji istotne jest m.in. ograniczenie ryzyka, że czasowa obecność jej samej, jej pracowników, drużyn, nadawców czy międzynarodowych kontrahentów w państwie gospodarzu doprowadzi do powstania dodatkowych obciążeń podatkowych.
Z perspektywy państwa jest to natomiast element szerszego rachunku ekonomicznego i promocyjnego. Koszt rezygnacji z części wpływów podatkowych jest zestawiany z potencjalnymi korzyściami wynikającymi z organizacji wydarzenia: wydatkami kibiców i uczestników, wykorzystaniem hoteli, gastronomii i transportu, promocją kraju i miast-gospodarzy, rozwojem infrastruktury czy długoterminowym efektem wizerunkowym.
Warto przy tym zwrócić uwagę na istotny szczegół prawny.
W odniesieniu do FIFA U-20 Women’s World Cup 2026 prawodawca nie wprowadził klasycznego ustawowego zwolnienia podatkowego. Zastosował instytucję zaniechania poboru podatku przewidzianą w art. 22 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej.
Różnica ma znaczenie systemowe.
Zwolnienia podatkowe są co do zasady elementem konstrukcji danego podatku i wynikają z ustawy. Zaniechanie poboru oznacza natomiast, że zobowiązanie znajduje się w zakresie działania przepisów podatkowych, ale państwo – na podstawie szczególnego upoważnienia ustawowego – rezygnuje z jego poboru wobec określonych kategorii podatników i w określonym czasie.
Dzięki temu instrumentowi można stworzyć rozwiązanie precyzyjnie ograniczone do konkretnego wydarzenia, określonej grupy podmiotów i oznaczonego okresu bez trwałego przebudowywania ustaw o PIT i CIT.
Tak właśnie skonstruowano rozporządzenie dotyczące mistrzostw FIFA U-20 w 2026 r. W systemie ELI akt został zresztą oznaczony jako „akt jednorazowy”.
Przykłady EURO 2012, finałów Ligi Europy oraz obecnego turnieju FIFA pokazują szersze zjawisko.
Organizacja największych imprez sportowych coraz częściej wymaga stworzenia na ograniczony czas szczególnego otoczenia regulacyjnego. Nie chodzi wyłącznie o prawo sportowe sensu stricto.
Regulacje mogą dotyczyć podatków, inwestycji infrastrukturalnych, zamówień publicznych, bezpieczeństwa imprez masowych, zasad przekraczania granicy i pobytu cudzoziemców, ochrony znaków towarowych i praw marketingowych, sprzedaży biletów, działalności sponsorów czy organizacji przestrzeni wokół stadionów.
EURO 2012 było w Polsce najbardziej rozbudowanym przykładem takiego podejścia. Obecne rozporządzenie dotyczące FIFA U-20 Women’s World Cup 2026 jest rozwiązaniem zdecydowanie węższym, ale opiera się na podobnej logice: państwo dostosowuje określony fragment swojego porządku prawnego do zobowiązań i specyfiki organizacji konkretnego międzynarodowego wydarzenia sportowego.
Dla przeciętnego klubu sportowego nowe rozporządzenie nie oznacza oczywiście powstania generalnego zwolnienia z PIT lub CIT. Zakres regulacji jest ściśle związany z turniejem FIFA i wskazanymi w rozporządzeniu kategoriami podmiotów.
Znaczenie tej regulacji jest jednak szersze.
Po pierwsze, pokazuje ona, że polityka podatkowa może być jednym z instrumentów polityki sportowej państwa, szczególnie w obszarze pozyskiwania największych wydarzeń międzynarodowych.
Po drugie, potwierdza znaczenie gwarancji rządowych w procesie ubiegania się o organizację takich imprez. Ocena kosztów organizacji mistrzostw czy finału nie powinna więc ograniczać się do wydatków na stadion, bezpieczeństwo czy promocję. Należy uwzględniać również wartość preferencji fiskalnych udzielanych organizatorom i uczestnikom wydarzenia.
Po trzecie, doświadczenia EURO 2012, finału Ligi Europy w Warszawie w 2015 r., finału w Gdańsku w 2021 r. i MŚ FIFA U-20 Kobiet w 2026 r. pokazują, że mamy już do czynienia z utrwalonym instrumentarium prawnym.
W przypadku kolejnych starań Polski o organizację mistrzostw Europy, mistrzostw świata czy finałów największych rozgrywek można zatem spodziewać się, że kwestia gwarancji podatkowych ponownie stanie się jednym z elementów negocjacji pomiędzy państwem a międzynarodową federacją sportową.
– rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z 7 września 2026 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od dochodów (przychodów) uzyskanych przez niektórych podatników w związku z organizacją turnieju finałowego Mistrzostw Świata FIFA U-20 Kobiet w 2026 r. – Dz.U. z 2026 r. poz. 1199;
– art. 22 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa;
– ustawa z 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012;
– regulacje Ministra Finansów dotyczące zaniechania poboru PIT i CIT w związku z organizacją UEFA EURO 2012;
– regulacje dotyczące zaniechania poboru podatków w związku z organizacją finału Ligi Europy UEFA 2015 w Warszawie;
– rozporządzenie Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z 14 lipca 2021 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od dochodów (przychodów) uzyskanych przez niektórych podatników w związku z organizacją Meczu Finałowego Ligi Europy 2021 – Dz.U. z 2021 r. poz. 1299.
Fot. FIFA / FIFA via Getty Images